“เพื่อสุขภาพ” ชุมชนสุขภาพ เรื่องราวตรงใจ ตอบโจทย์ทุกช่วงวัย รุ่นไหนก็รัก ♡

ลืมจริงหรือคิดไปเอง? อัลไซเมอร์ เป็นกรรมพันธุ์ไหม? ไขความจริง ‘อัลไซเมอร์ระยะศูนย์’ สัญญาณเตือนล่วงหน้า 20 ปีที่ไม่มีใครบอกคุณ

ไปอ่านเจอมาว่าความจริงทางการแพทย์ที่น่ากลัวที่สุดไม่ใช่การที่ตื่นมาแล้วลืมชื่อคนรักในวัย 70 ปี แต่ว่า ‘ระเบิดเวลา’ ลูกนี้ถูกเปิดสวิตช์ทำงานและนับถอยหลังอยู่ในหัวของเรามาตั้งแต่อายุ 30-40 ปี โดยที่ไม่มีเสียงเตือน ไม่มีอาการหลงลืม และไม่มีแม้แต่สัญญาณเตือนอัลไซเมอร์ใดๆ แสดงออกภายนอก ซึ่งหมอสมองทั่วโลกเริ่มออกมายืนยันตรงกันแล้วว่า สิ่งที่เราเรียกกันว่าโรคอัลไซเมอร์นั้น จริงๆ แล้วมันมี ‘ระยะศูนย์’ หรืออาการอัลไซเมอร์ระยะแรกที่รอเวลาปะทุยาวนานถึง 2 ทศวรรษ เมื่ออ่านมาถึงตรงนี้แล้ว ก็ยิ่งเพิ่มความอยากรู้เข้าไปอีกว่าจริงๆ แล้ว “อัลไซเมอร์” มันส่งสัญญาณเตือนล่วงหน้านานขนาดนั้นเลยหรอ แล้วไหนๆ ก็อ่านเรื่องนี้แล้ว ก็เลยลองลิสต์คำถามที่สงสัย และเอามาสรุปเล่าให้ผู้อ่านทุกท่านอ่านเป็นบทความในเว็บเพื่อสุขภาพกันค่ะ

คุณกำลังเลี้ยง ‘ระเบิดเวลา’ ไว้ในหัวหรือเปล่า? ทำไมหมอสมองบอกว่า อัลไซเมอร์เริ่มก่อตัวเงียบๆ ตั้งแต่ 20 ปีล่วงหน้า

อย่างที่เกริ่นไปข้างต้นค่ะว่าสัญญาณเตือนอัลไซเมอร์ 20 ปี ล่วงหน้านั้น แท้จริงแล้วไม่ได้มาในรูปแบบของการเดินหลงทางหรือจำหน้าใครไม่ได้ แต่มันซ่อนตัวอยู่ในระดับโครงสร้างประสาทที่ลึกเกินกว่าที่เราจะรู้ตัว อยากชวนทุกคนมาค่อยๆ ทำความเข้าใจกับเรื่องนี้ เพื่อเอาไว้ดูแลตัวเอง และคนที่เรารักกันค่ะ

ชวนไขความลับทางการแพทย์ เกิดอะไรขึ้นในสมอง 20 ปี ก่อนอาการอัลไซเมอร์จะโผล่มา ?

ทางการแพทย์เรียกช่วงเวลานี้ว่า Preclinical Alzheimer’s Disease หรือ อัลไซเมอร์ระยะศูนย์ ซึ่งเป็นระยะที่ไม่มีอาการแสดงภายนอกเลยแม้แต่น้อย แต่ทว่าภายใต้กะโหลกศีรษะ สมองส่วนสีเทา (Gray Matter) กำลังถูกทำลายลงอย่างช้าๆ จากตัวการร้าย 2 ชนิดที่สะสมตระเตรียมระเบิดเวลาไว้ (สำหรับใครที่อยากอ่านเรื่องระยะของโรคอัลไซเมอร์ในเชิงลึกอ่านต่อได้ที่ Alzheimer’s Association เลยนะคะ)

• Beta-amyloid (เบต้า-อมิลอยด์) : เปรียบเหมือน “ขยะพิษอุดตันในสมอง” มันคือโปรตีนกลายพันธุ์ที่ระบบระบายน้ำล้างออกไม่หมด จนเริ่มจับตัวเป็นแผ่นหนาเตอะ (Plaques) เกาะอยู่ตามซิแนปส์หรือข้อต่อประสาท ขัดขวางการสื่อสารของเซลล์สมอง
• Tau (โปรตีนทาว) : เปรียบเหมือน “ระเบิดเวลาทำลายทางด่วน” เมื่อขยะอมิลอยด์หนาขึ้น โปรตีนทาวจะม้วนตัวเป็นเกลียวผิดปกติ (Tangles) เข้าไปตัดเส้นทางขนส่งสารอาหารภายในเซลล์ ทำให้เซลล์สมองส่วนนั้นค่อยๆ ตายลง

ซึ่งกระบวนการสะสมของสารพิษทั้งสองชนิดนี้ ใช้เวลาฟักตัว และหล่อหลอมเงียบๆ นานถึง 15-20 ปี ก่อนที่ผู้ป่วยจะเริ่มมีอาการหลงลืมทางคลินิกปรากฏออกมาให้เห็นเด่นชัด นี่คือเหตุผลว่าทำไมในวัยทำงาน เราถึงยังคิดเลขเร็ว วางกลยุทธ์เก่ง ทั้งๆ ที่สมองอาจเริ่มถูกกัดกินไปทีละน้อยแล้วนั่นเอง

โรคอัลไซเมอร์เกิดจากอะไรกันแน่ ?

หากสรุปตามหลักประสาทวิทยายุคใหม่ โรคอัลไซเมอร์ไม่ได้เกิดจากสาเหตุใดสาเหตุหนึ่งเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจาก 3 ปัจจัยหลักที่เข้ามารวมตัวกันจนกลายเป็นระเบิดเวลาในสมอง ลองมาทำความเข้าใจกันค่ะ

1. ปัจจัยทางชีวภาพ (Biological Factors) : การสะสมผิดปกติของโปรตีน Beta-amyloid และ Tau ที่ใช้เวลาหล่อหลอมเงียบๆ นานถึง 15-20 ปี โดยไม่แสดงอาการ
2. ปัจจัยทางพันธุกรรม (Genetic Factors): ทั้งยีนกลายพันธุ์สายตรง (Familial AD พบไม่ถึง 1%) และยีนเพิ่มความเสี่ยงอย่าง APOE-ε4 ที่ทำให้ร่างกายกำจัดขยะพิษในสมองได้ช้ากว่าคนปกติ
3. ปัจจัยด้านไลฟ์สไตล์ และสิ่งแวดล้อม (Lifestyle Factors) : ตัวเร่งเข็มนาฬิกาสำคัญ เช่น ภาวะอดนอนเรื้อรัง (ทำให้ระบบ Glymphatic System ล้างขยะสมองไม่ได้), ความเครียดสะสม (ฮอร์โมน Cortisol ทำลายเซลล์ความจำ), โรคเรื้อรังทางหลอดเลือด (ความดัน เบาหวาน ไขมัน) และการขาดการกระตุ้นสมองจากสังคม

คลายข้อสงสัย อัลไซเมอร์ เป็นกรรมพันธุ์ไหม ? แล้วใครคือกลุ่มเสี่ยงบ้าง ?!

นอกเหนือจากความน่ากลัวของระเบิดเวลาที่ฟักตัวเงียบๆ นาน 20 ปีแล้ว สิ่งที่หลายคนมักจะตั้งคำถามด้วยความกังวลใจเมื่อเห็นคนในครอบครัวเริ่มมีอาการหลงลืมก็คือ อัลไซเมอร์ เป็นกรรมพันธุ์ไหม ? และถ้าพ่อแม่เราเป็นเราจะต้องรับมรดกความเสี่ยงนี้มาด้วยหรือเปล่า ? จะเล่าให้ฟังแบบนี้ค่ะ ในทางวิทยาศาสตร์และการแพทย์ยุคปัจจุบัน คำตอบของคำถามที่ว่า อัลไซเมอร์ เป็นกรรมพันธุ์ไหม ถูกแบ่งออกเป็น 2 มุมมองชัดเจนตามประเภทของโรคแบบนี้ค่ะ

• กลุ่มที่เป็นกรรมพันธุ์ 100% (Early-onset / Familial AD) : กลุ่มนี้ตอบได้เต็มปากเลยว่า เป็นกรรมพันธุ์แน่นอน เกิดจากการกลายพันธุ์ของยีนจำเพาะ (เช่น APP, PSEN1, PSEN2) ที่ส่งต่อจากรุ่นสู่รุ่นโดยตรง หากพ่อแม่มีขีนตัวนี้ ลูกมีโอกาสได้รับสูงมาก แต่ข่าวดีคือกลุ่มนี้พบได้น้อยมากๆ (ไม่ถึง 1% ของผู้ป่วยทั้งหมด) และมักจะแสดงอาการเร็วตั้งแต่อายุ 35-55 ปี
• กลุ่มที่ไม่ได้เป็นกรรมพันธุ์โดยตรง แต่เป็นยีนเพิ่มความเสี่ยง (Late-onset / Sporadic AD) : พบมากที่สุดถึง 99% ของผู้ป่วยอับไซเมอร์ทั่วไป กลุ่มนี้ไม่ใช่อัลไซเมอร์ที่เป็นกรรมพันธุ์ส่งต่อสายตรง แต่เกิดจากอายุที่มากขึ้น พฤติกรรมการใช้ชีวิต ความเครียดสะสม และยีนความเสี่ยงตัวหนึ่งที่ชื่อว่า APOE-ε4

เกร็ดสุขภาพ : รู้ไหมคะ? ยุคนี้หมอสมองเริ่มเรียกโรคอัลไซเมอร์บางกลุ่มว่า “เบาหวานประเภท 3” (Type 3 Diabetes) ค่ะ เพราะเมื่อเรากินหวานจัดหรือมีภาวะดื้ออินซูลิน สมองจะใช้น้ำตาลเป็นพลังงานได้แย่ลง จนเซลล์สมองเกิดสภาวะ “อดอยากและอ่อนแอ” แถมเอนไซม์ที่ทำหน้าที่ย่อยสลายอินซูลิน (Insulin-Degrading Enzyme) นั้น เป็นเอนไซม์ตัวเดียวกับที่ใช้กำจัดขยะพิษเบต้า-อมิลอยด์ในสมอง ! เมื่ออินซูลินในเลือดสูงเกินไป เอนไซม์จะมัวแต่ไปยุ่งกับการย่อยอินซูลินจน “ลืม” ล้างขยะในสมอง ส่งผลให้สารพิษอัลไซเมอร์สะสมเร็วขึ้นถึง 2 เท่า การคุมน้ำตาลในวันนี้ จึงไม่ใช่แค่เรื่องของหุ่นหรือเบาหวาน แต่คือการปกป้องห้องเก็บความจำในอีก 20 ปีข้างหน้านั่นเองค่ะ

เช็กด่วน ! อาชีพแบบไหน และคนกลุ่มใด ที่เสี่ยงสะสมขยะพิษในสมองเร็วกว่าคนอื่น ?

นอกจากเรื่องพันธุกรรมแล้ว “ลักษณะงาน” และ “วิธีการใช้ชีวิต” ในแต่ละวัน ก็คืออีกหนึ่งปัจจัยที่เป็นตัวกำหนดความเร็วของเข็มนาฬิการะเบิดเวลาในหัว งานวิจัยด้านประสาทวิทยาพบว่าคนที่มีพฤติกรรมการทำงานแบบ 3 กลุ่มนี้ มีความเสี่ยงที่จะเกิดการสะสมของ Beta-amyloid และเร่งให้เกิดสัญญาณเตือนอัลไซเมอร์ในอนาคตได้ง่ายและเร็วกว่าปกติ

1. กลุ่มอาชีพที่ ‘อดนอนเรื้อรัง’ หรือทำงานเป็นกะ (Shift Workers) : ยกตัวอย่างเช่น บุคลากรทางการแพทย์, พนักงานต้อนรับบนเครื่องบิน, คนทำงานไอที/ฟรีแลนซ์/กราฟิกที่ต้องเฝ้าจอโต้รุ่ง เพราะระบบล้างขยะพิษในสมองจะทำงานได้ดีที่สุดเฉพาะตอนหลับลึกเท่านั้น คนที่นอนไม่เป็นเวลาจึงเปรียบเสมือนการปิดวาล์วน้ำทิ้ง ทำให้ขยะอมิลอยด์ตกค้างสะสมหนาขึ้นเรื่อยๆ
2. กลุ่มอาชีพที่มี ‘ความเครียดระดับสูงและกดดันตลอดเวลา’ (High-Stress Occupations) : เช่น นักบริหาร, เจ้าของธุรกิจ, นักลงทุน หรือสายงานบริการที่ต้องรองรับอารมณ์ผู้คน ความกดดันเรื้อรังจะกระตุ้นการหลั่งสารอักเสบที่เข้าไปทำลายเยื่อหุ้มสมอง ส่งผลให้สารพิษเข้าสู่สมองได้ง่ายขึ้นและทำลายเซลล์ความจำโดยตรง
3. กลุ่มคนที่มีพฤติกรรม ‘เนือยนิ่ง’ และแยกตัวจากสังคม (Sedentary & Socially Isolated) : เช่น คนที่นั่งหน้าคอมพิวเตอร์วันละ 8-10 ชั่วโมงโดยไม่ลุกขยับ หรือใช้ชีวิตสันโดษขาดการปฏิสัมพันธ์กับผู้คน การขาดการกระตุ้นจากสังคมและระบบไหลเวียนโลหิตที่ลดลง จะทำให้ข้อต่อประสาทฝ่อตัวเร็วขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

กิจกรรมฝึกสมองทั่วไป ช่วยยับยั้งอัลไซเมอร์ได้จริงหรือ ?

เรามักเห็นบทความมากมายแนะนำให้เล่นเกมจับผิดภาพ ซูโดกุ หรือแปรงฟันสลับมือซ้ายเพื่อป้องกันสมองเสื่อม แต่หมอสมองยุคใหม่ระบุชัดเจนว่า กิจกรรมเบาๆ เหล่านี้ไม่สามารถลดหรือหยุดการสะสมของขยะพิษอมิลอยด์และทาวในโครงสร้างสมองได้จริง ย้ำว่ามันไม่ได้ช่วยให้โรคหายไป เราก็เลยสงสัยว่าแล้วทำไมบางงานวิจัยถึงยังบอกให้ทำกิจกรรมเหล่านี้อยู่ ? ไปเจอมาว่าความลับอยู่ที่สิ่งที่เรียกว่า Cognitive Reserve (ทุนสำรองสมอง) นั่นเองค่ะ การหากิจกรรมมาทำฝึกสมองไม่ได้ไปทำลายสารพิษ แต่ไปสร้าง “เส้นทางเดินประสาทสำรอง” หรือสร้างถนนเส้นใหม่ในสมองขึ้นมา เพื่อที่ว่าในอนาคตเมื่อถนนเส้นหลักถูกขยะอมิลอยด์อุดตัน สมองก็ยังสามารถสลับสัญญาณไปวิ่งบนถนนสำรองได้ทันที ทำให้เรายังคงมีความจำดีและใช้ชีวิตได้ปกติยาวนานกว่าคนทั่วไป แม้สมองส่วนลึกจะเริ่มมี [อาการอัลไซเมอร์ระยะแรก] ก่อตัวอยู่แล้วก็ตาม

3 กิจกรรมแนะนำสร้าง “ทางด่วนสำรองให้สมอง” ระดับลึก (ที่สมองไม่ชินและก๊อปปี้ไม่ได้)

หากต้องการสร้าง Cognitive Reserve ที่ได้ผลจริง กิจกรรมนั้นต้อง “ยาก และซับซ้อน” จนสมองไม่เกิดสภาวะคุ้นชิน นี่คือ 3 กิจกรรมระดับลึกที่มีงานวิจัยรองรับ

1. Dual-Task Training (ฝึกสมองพร้อมขยับกาย) : งานวิจัยชี้ว่าการทำกิจกรรมที่ต้องคิดไปด้วยขยับตัวไปด้วย เช่น การเรียนเต้นลีลาศหรือไลน์แดนซ์ที่มีการจำก้าวขาซับซ้อน หรือการเดินเร็วไปพร้อมๆ กับการคิดเลขถอยหลัง จะช่วยขยายขนาดของสมองส่วนความจำ (Hippocampus) ได้ดีที่สุด
2. Immersive Learning (เรียนรู้ทักษะใหม่แกะกล่องที่ยากมาก) : ต้องเป็นสิ่งที่ไม่เคยทำมาก่อนในชีวิต เช่น วัยทำงานที่หันมาฝึกเขียนโค้ดคอมพิวเตอร์ระดับต้น, การเรียนภาษาที่ 3 ที่มีโครงสร้างไวยากรณ์ต่างจากภาษาเดิมโดยสิ้นเชิง หรือฝึกเล่นเครื่องดนตรีชิ้นใหม่ ความยากจะบังคับให้เซลล์สมองแตกแขนงประสาทใหม่ (Synapses) ขึ้นมาทันที
3. Complex Social Interaction (ปฏิสัมพันธ์สังคมเชิงลึก): ตัวอย่างเช่น การเข้าร่วมกลุ่มวิเคราะห์หนังสือ (Book Club) ชมรมโต้วาที หรือการเป็นอาสาสมัครบรรยายความรู้ ซึ่งสมองต้องใช้กระบวนการฟัง จับใจความ วิเคราะห์ และประมวลผลคำพูดเพื่อโต้ตอบแบบ Real-time เป็นการเปิดสปอตไลท์ใช้งานสมองครบทุกส่วนพร้อมกัน

ลองเช็กพฤติกรรม สมองเสื่อมตามวัย หรือ ‘อัลไซเมอร์เงียบ’ กำลังมาเยือน ?

เพื่อไม่ให้คุณสับสนว่าอาการขี้หลงขี้ลืมของคุณในตอนนี้เป็นเพียงแค่เรื่องสมองเสื่อมตามวัย หรือเป็นสัญญาณของอาการอัลไซเมอร์ระยะแรกมาลองประเมินตัวเอง และคนที่คุณรักผ่านตารางเปรียบเทียบชุดนี้กันได้เลยค่ะ

ลักษณะอาการ	หลงลืมตามวัยทั่วไป (Normal Aging)	อัลไซเมอร์ระยะเริ่มก่อตัว (Early Alzheimer’s)
การจำสิ่งของ/เหตุการณ์	ลืมกุญแจรถชั่วคราว แต่นึกออกในเวลาต่อมา	ลืมวิธีสตาร์ทรถ หรือลืมว่าขับรถคันนี้มาได้อย่างไร
การใช้ภาษาและการสื่อสาร	นึกคำศัพท์บางคำไม่ออกชั่วคราว แต่นึกออกภายหลัง	พูดประโยคเดิมซ้ำๆ เรียกชื่อสิ่งของผิดเพี้ยนไปไกล
การใช้ชีวิตและทิศทาง	หลงทิศทางบ้างเมื่อไปในสถานที่ใหม่ๆ ที่ไม่คุ้นเคย	หลงทางในเส้นทางประจำที่ใช้ขับกลับบ้านทุกวัน
อารมณ์และบุคลิกภาพ	หงุดหงิดบ้างเมื่อตารางงานในชีวิตประจำวันถูกรบกวน	บุคลิกเปลี่ยนหน้ามือเป็นหลังมือ เฉยชาฉับพลัน หรือก้าวร้าวไม่มีเหตุผล

*** (หากมีอาการในช่อง “อัลไซเมอร์ระยะเริ่มก่อตัว (Early Alzheimer’s)” มากกว่า 2 ข้อขึ้นไป แนะนำให้ปรึกษาแพทย์เฉพาะทางเพื่อสืบค้นหาสาเหตุโรคอย่างละเอียด) นะคะ ***

ดูแลสมองยังไง มาดูการดูแล “ตามวัย” และลองวางแผนก่อนสายเกินแก้

เมื่อระเบิดเวลาใช้เวลาเดินยาวนานถึง 20 ปี การดูแลสมองจึงไม่ใช่เรื่องของคนที่เกษียณแล้ว แต่ต้องปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ไปตามช่วงวัย เพื่อสกัดกั้นไม่ให้ขยะพิษสะสมจนสายเกินแก้ค่ะ

1. วัย 30 – 39 ปี (วัยสร้างตัว/โหมงานหนัก) : กู้คืนระบบล้างขยะในสมอง

Insight : คนวัยนี้มักเผชิญภาวะอดนอน นอนไม่เป็นเวลา และภาวะสมองล้า (Brain Fog) จากการทำงานหนัก ซึ่งสมองของเราจะมีระบบล้างขยะพิษที่ชื่อว่า Glymphatic System ซึ่งจะเปิดวาล์วฉีดน้ำเลี้ยงสมองเข้ามาเคลียร์เอา Beta-amyloid ออกไปได้เฉพาะในช่วงที่เรานอนหลับลึก (Deep Sleep) เท่านั้น การโหมงานโต้รุ่งเรื้อรังจึงเท่ากับการปิดวาล์วน้ำทิ้งและกักเก็บขยะพิษไว้ในสมองโดยไม่รู้ตัว

Action Plan : โฟกัสการนอนหลับอย่างมีคุณภาพ (Sleep Hygiene) นอนให้ครบ 7-8 ชั่วโมง และงดงดเว้นการมองหน้าจอก่อนนอนเพื่อดึงสมองเข้าสู่ช่วง Sleep Cycle ที่ลึกพอ

2. วัย 40 – 49 ปี (วัยเปลี่ยนผ่าน) : สกัดกั้นการอักเสบและเช็กยีนความเสี่ยง

Insight : วัยนี้ระบบเผาผลาญเริ่มลดลง และมักเกิดภาวะอักเสบเรื้อรังระดับต่ำ (Chronic Inflammation) ในร่างกายจากความเครียดสะสม อาหารขยะ และโรคประจำตัวอย่างความดันหรือไขมัน ซึ่งภาวะอักเสบนี้คือตัวเปิดทางให้ขยะอมิลอยด์จับตัวเป็นแผ่นหนาขึ้นเรื่อยๆ

Action Plan : หากใครที่เคยสงสัยว่าอัลไซเมอร์ เป็นกรรมพันธุ์ไหมเพราะมีประวัติคนในครอบครัวสายตรงเป็นโรคนี้ วัย 40-49 ปีคือช่วงเวลาที่เหมาะสมที่สุดในการปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจยีนความเสี่ยงพันธุกรรม (APOE gene testing) เพื่อวางแผนโภชนาการและไลฟ์สไตล์เชิงรุกค่ะ

3. วัย 50 ปีขึ้นไป (วัยเฝ้าระวังและชะลอโรค) : คัดกรองเชิงรุก และสร้างทุนสำรองให้กับสมอง

Focus หลัก : สังเกตความเปลี่ยนแปลงของตนเองอย่างเข้าใจ และสร้างทางด่วนของประสาทสำรองในสมอง (Cognitive Reserve) ผ่านกิจกรรมระดับลึกเพื่อชะลอการแสดงอาการ

Action Plan : ปัจจุบันมีนวัตกรรมการตรวจทางการแพทย์ที่ก้าวหน้าไปมาก หากสังเกตเห็นอาการสมองเสื่อมหรือมีความกังวล สามารถเข้ารับการตรวจเลือดหาโปรตีนจำเพาะ (p-tau217) เพื่อคัดกรองความผิดปกติในสมองล่วงหน้าได้อย่างแม่นยำตั้งแต่ระยะยังไม่แสดงอาการ ก็จะช่วยให้วางแผนรักษากับแพทย์เฉพาะทางได้ก่อนที่สมองจะสูญเสียเนื้อเยื่อถาวรค่ะ

เกร็ดสุขภาพ : รู้ไหมคะว่าสำหรับการนอน 7-8 ชั่วโมงในแต่ละคืน ระยะ Deep Sleep (ช่วงนอนหลับลึก) ที่เพอร์เฟกต์ที่สุดต่อสมองควรอยู่ที่ประมาณ 1 – 1.5 ชั่วโมง (หรือคิดเป็น 15-25% ของเวลานอนทั้งหมด) ค่ะ เพราะช่วงหลับลึกนี้คือเวลาทองเพียงช่วงเดียวที่ระบบ Glymphatic System จะเปิดวาล์วฉีดน้ำเลี้ยงสมองเข้ามาโครมใหญ่ เพื่อชะล้างขยะพิษเบต้า-อมิลอยด์ตัวการอัลไซเมอร์ออกไป พร้อมกับหลั่ง Growth Hormone ออกมาซ่อมแซมเซลล์ประสาท หากอยากเพิ่มช่วงหลับลึกให้สมอง แนะนำให้งดทานมื้อหนักก่อนนอน 3 ชั่วโมง ออกกำลังกายสม่ำเสมอ และสร้างบรรยากาศห้องนอนใหัเย็น มืด และเงียบสงบค่ะ

Mind-Brain Connection ล้างสมองให้สะอาดด้วย “ความสงบ”

นอกเหนือจากโภชนาการและเทคโนโลยีทางการแพทย์แล้ว สิ่งสำคัญที่เป็นหัวใจหลักในการป้องกันไม่ให้เกิดสัญญาณเตือนอัลไซเมอร์ก่อนวัยอันควรก็คือการดูแล “สภาวะจิตใจ” ของเราเองค่ะ เพราะในทางชีววิทยา เมื่อเราตกอยู่ภายใต้ความกดดันหรือความวิตกกังวลเรื้อรัง ร่างกายจะหลั่งฮอร์โมนความเครียดที่ชื่อว่า Cortisol (คอร์ติซอล) ออกมาในปริมาณสูง ซึ่งฮอร์โมนตัวนี้มีฤทธิ์เสมือนกรดร้ายที่เข้าไปกัดกินและทำลายเซลล์สมองในส่วน Hippocampus ซึ่งเป็นศูนย์กลางการเรียนรู้และความจำโดยตรงนั่นเอง ดังนั้นอยากชวนให้ลองหันกลับมาทบทวนการใช้ชีวิต ปล่อยวางความเร่งรีบ ฝึกเจริญสติ ทำสมาธิสั้นๆ ระหว่างวัน (อ่านเพิ่มเติมเรื่องประโยชน์ของการนั่งสมาธิในเชิงการแพทย์ได้อีกนะคะ) และอนุญาตให้ตัวเองทำงานหรือสร้างสรรค์สิ่งต่างๆ ออกมาจากพื้นที่ของ “ความสงบ (Inner Peace) ไม่ใช่จากความกดดัน” เพราะเมื่อจิตใจโอบล้อมไปด้วยความสงบ สมองจะหลั่งสารสื่อประสาทแห่งการซ่อมแซม ช่วยลดการอักเสบ และปกป้องห้องเก็บความทรงจำของคุณให้อยู่ได้อย่างปลอดภัยและสวยงามที่สุดค่ะ

อัลไซเมอร์ป้องกันได้ ถ้าเริ่มในวันที่ความจำยังดีอยู่

การที่วิทยาศาสตร์บอกว่าสัญญาณเตือนอัลไซเมอร์ 20 ปีล่วงหน้านั้นมีอยู่จริง ไม่ได้มีไว้เพื่อให้เราตื่นตระหนกหรือหวาดกลัวต่ออนาคต แต่มีไว้เพื่อมอบ “โอกาส” ครั้งใหญ่ให้เราได้เลือกปรับเปลี่ยนพฤติกรรม ปกป้อง และถนอมสมองก้อนนี้ในวันที่เรายังมีสติปัญญาและมีความจำที่สมบูรณ์ครบถ้วน สำหรับใครที่ยังกังวลใจและอยากอ่านเรื่องวิธีป้องกันอัลไซเมอร์ต่อสามารถกดเข้าไปอ่านต่อได้เลยนะคะ เพื่อสุขภาพเราเคยเขียนเรื่องนี้ไว้แล้วค่ะ มาร่วมกันสร้างสุขภาพสมองที่แข็งแรงและยั่งยืนไปด้วยกันนะคะ 🙂

ติดตามเราได้ที่ … เฟสบุ๊ค : เกร็ดสุขภาพ