X

บอระเพ็ด ประโยชน์ มีอะไรบ้าง ? ทำไมถึงเป็นสมุนไพรที่น่าสนใจ !

เพื่อสุขภาพ” ชุมชนสุขภาพ เรื่องราวตรงใจ ตอบโจทย์ทุกช่วงวัย รุ่นไหนก็รัก ♡

บอระเพ็ด ประโยชน์ มีอะไรบ้าง ? ทำไมถึงเป็นสมุนไพรที่น่าสนใจ !

ถ้าเอ่ยชื่อบอระเพ็ดขึ้นมา เชื่อว่าสิ่งแรกที่หลายๆ คนจะนึกถึงคือ รถขมจัดของบอระเพ็ด เพราะบอระเพ็ดขึ้นชื่อว่าเป็นสมุนไพรที่มีรสขมรุนแรง และขมทุกส่วน ไม่ว่าจะเป็นส่วนของเถา ใบ ราก ดอก ผล แต่ถึงแม้ว่าจะมีรสขมขนาดไหน ก็มีการนำเอาบอระเพ็ดมาใช้รักษาโรคอย่างแพร่หลาย เพราะ บอระเพ็ด ประโยชน์ นั้นมีมากมาย ในบทความนี้ จะชวนมารู้จักกับสรรพคุณของบอระเพ็ดกันค่ะ รับรองว่า มีดีมากกว่ารสขมๆ อย่างแน่นอน

บอระเพ็ด ประโยชน์ มีมากมาย มารู้จักสมุนไพรรสขมจัด แต่มากด้วยสรรพคุณชนิดนี้กัน !

บอระเพ็ด ประโยชน์, ประโยชน์ของบอระเพ็ด
Image Credit : vecteezy.com

ถ้าเอ่ยชื่อบอระเพ็ด หลายคนก็จะคิดถึงสมุนไพรรสขมจัด รูปร่างแปลกตาเพราะมีลักษณะเป็นเถาตะปุ่มตะป่ำ หลายๆ คนอาจรู้จักบอระเพ็ดแค่ว่า มีรสชาติขมจัด แต่ยังไม่ทราบว่า บอระเพ็ด ประโยชน์ มีอะไรบ้าง บอระเพ็ด เป็นพืชไม้เถา ลำต้นเนื้ออ่อน เลื้อยพาดไปตามต้นไม้อื่น ลักษณะเถากลมโตขนาดประมาณนิ้วมือ มีเปลือกหุ้มเถาเป็นตุ่มเล็กๆ ขรุขระตลอดเถา มีสีเทาอมดำ และทั้งเถา ใบ ผล ราก ต่างมีรสขมทั้งหมด

บอระเพ็ด เป็นไม้เลื้อยที่พบได้ตามป่าดิบแล้ง และป่าเบญจพรรณ นอกจากพบได้ในประเทศไทยแล้ว ก็ยังพบในต่างประเทศ เช่น พม่า ลาว กัมพูชา อินเดีย ศรีลังกา และมีชื่อเรียกอื่นๆ ตามท้องถิ่นอีกมากมาย เช่น เครือเขาฮอ จุ่งจิง ตัวเจตมูลยาน เถาหัวด้วน หางหนู เป็นต้น

ในตำหรับยาโบราณ มีการใช้บอระเพ็ดเป็นสมุนไพรรักษาอาการเจ็บไข้ได้ป่วยต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นใช้ลดไข้ บำรุงร่างกาย บำรุงธาตุ ช่วยให้เจริญอาหาร แก้ท้องเสีย แก้ฟกช้ำ เป็นต้น และยังมีประโยชน์อื่นๆ อีกมากมาย ทั้งยังสามารถใช้ได้ทุกส่วนอีกด้วย

ประโยชน์ของบอระเพ็ด มีอะไรบ้าง ? ใช้อย่างไร ไปดูกัน

มาดูประโยชน์หลักๆ ของบอระเพ็ดกันค่ะว่ามีอะไรบ้าง และสามารถนำไปใช้ได้อย่างไร จะได้ใช้ให้ถูกวิธี เพื่อไม่ให้เป็นอันตรายต่อสุขภาพนะคะ

1. ใช้แก้ไข้ได้ทุกชนิด

บอระเพ็ด ประโยชน์, ประโยชน์ของบอระเพ็ด
Image Credit : freepik.com

บอระเพ็ด ประโยชน์ที่นิยมนำมาใช้กันคือ ใช้แก้ไข้ได้ทุกชนิด อาทิ ไข้พิษ ไข้กาฬ ไข้จับสั่น ไข้เหนือ ไข้สันนิบาต ไข้ทรพิษ เป็นต้น เนื่องจากบอระเพ็ดมีฤทธิ์ช่วยดับพิษร้อนในร่างกาย วิธีใช้คือ ใช้เถาบอระเพ็ดน้ำหนัก 30 – 40 กรัม นำมาตำและเติมน้ำเล็กน้อย และคั้นเอาน้ำดื่ม หรือนำไปต้มกับน้ำ 3 ส่วน เคี่ยวให้เหลือ 1 ส่วน ดื่มวันละ 2 ครั้ง เช้าเย็น เพื่อแก้อาการไข้ต่างๆ

2. แก้อาการเบื่ออาหาร

แม้บอระเพ็ดจะมีรสขมจัด แต่บอระเพ็ด ประโยชน์ช่วยแก้อาการเบื่ออาหารได้ วิธีใช้คือนำเถาบอระเพ็ดที่โตเต็มที่ขนาด 1 – 1.5 ฟุต นำมาต้มกับน้ำดื่ม จะช่วยให้เจริญอาหารมากขึ้น เนื่องจากเถาบอระเพ็ด มีสรรพคุณช่วยกระตุ้นการรับรู้รสอาหารได้ดี และช่วยย่อยอาหาร แก้โรคกระเพาะอาหารได้ด้วย

3. แก้อาการร้อนใน ดับกระหายน้ำ

ประโยชน์ของบอระเพ็ดอีกอย่างหนึ่งคือ ช่วยดับกระหายและแก้ร้อนใน บอระเพ็ดมีฤทธิ์เย็น ช่วยไล่ความร้อนออกจากร่างกาย จึงสามารถแก้อาการร้อนใน และดับกระหายน้ำได้ วิธีรับประทานคือ นำเถาบอระเพ็ดมาต้มกับน้ำ และใช้ดื่มแก้กระหาย รักษาอาการร้อนในไปพร้อมๆ กัน

4. ช่วยลดน้ำตาลในเลือด

บอระเพ็ด ประโยชน์, ประโยชน์ของบอระเพ็ด
Image Credit : freepik.com

นอกจากอบเชยเทศ ประโยชน์ที่ช่วยลดน้ำตาลในเลือด ต้านเบาหวานแล้ว บอระเพ็ดก็เช่นกัน หากผู้ป่วยโรคเบาหวานรับประทานบอระเพ็ดวันละ 250 มิลลิกรัม วันละ 2 ครั้งเป็นเวลา 2 เดือน พบว่า ระดับน้ำตาลในเลือดลดลง หรือนำบอระเพ็ดมาตัดเป็นท่อนเล็กๆ ตากให้แห้ง แล้วนำไปคั่วไฟอ่อนๆ จากนั้นนำมาบดเป็นผงละเอียด ใช้ชงกับน้ำอุ่นประมาณ 1 ช้อนชาแล้วรับประทานก็ได้เช่นกัน เนื่องจากในบอระเพ็ดมีสารที่ช่วยเพิ่มระดับไกลโคเจน ส่งผลให้ลดระดับน้ำตาลในเลือดได้

เกร็ดสุขภาพ : แม้บอระเพ็ดจะช่วยลดน้ำตาลในเลือดได้ แต่ถ้าหากรับประทานบอระเพ็ดติดต่อกันนานเกิน 8 สัปดาห์ อาจเป็นพิษต่อตับและไตได้ โดยเฉพาะผู้ที่มีโรคตับอักเสบ ดังนั้น จึงควรระมัดระวังในการรับประทาน และปรึกษาแพทย์ประจำตัวก่อนใช้บอระเพ็ดรักษาโรค

5. ช่วยลดความดันโลหิต

บอระเพ็ด เป็นหนึ่งในสมุนไพรลดความดันโลหิต เนื่องจากมีสารสำคัญที่มีฤทธิ์ลดระดับความดันเลือดได้ เช่น Adenosine Salsolinol และ Higenamine โดยใช้ในส่วนของลำต้น นำมาต้มกับน้ำ แล้วดื่มวันละ 1 ครั้ง หรือจะใช้บอระเพ็ดตากแห้งกับผงใบบัวบกในปริมาณเท่าๆ กัน นำมาทำเป็นยาลูกกลอน รับประทานครั้งละ 2 เม็ด วันละสองครั้ง เช้าเย็น จะช่วยลดความดันโลหิตได้

6. มีฤทธิ์ช่วยต้านการอักเสบในร่างกาย

สารสาคัญในบอระเพ็ด ประโยชน์คือ สามารถลดการอักเสบได้ ซึ่งสารเหล่านั้นได้แก่ Triterpene และ  Diterpene ซึ่งเป็นสารสำคัญที่ทำงานคู่กับฮอร์โมนสเตียรอยด์ในร่างกาย และสามารถยับยั้งการอักเสบได้ โดยสามารถรับประทานสารสกัดจากบอระเพ็ดในรูปแบบแคปซูล เพื่อลดการอักเสบ ลดอาการปวด บวมได้

7. ใช้รักษาโรคผิวหนัง ผดผื่นคันตามร่างกาย

บอระเพ็ด ประโยชน์, ประโยชน์ของบอระเพ็ด
Image Credit : freepik.com

ใบของบอระเพ็ด ประโยชน์คือ สามารถใช้รักษาโรคผิวหนัง ลดผดผื่นคันตามร่างกายได้ วิธีใช้คือ นำใบบอระเพ็ดมาล้างให้สะอาด ตำให้ละเอียด จากนั้นนำมาพอกตามบริเวณที่มีผดผื่นคัน รวมถึงบริเวณผิวหนังที่มีการอักเสบก็ได้เช่นกัน จะช่วยบรรเทาอาการคัน และช่วยบรรเทาอาการผิวหนังอักเสบได้ นอกจากนี้ รางจืดต้น สรรพคุณ ก็ช่วยรักษาแผล แก้คันได้เช่นกัน ถ้ามีปัญหาเกี่ยวกับผดผื่นคันตามผิวหนัง ก็ลองใช้สมุนไพรเหล่านี้ดูนะคะ

เกร็ดสุขภาพ : บอระเพ็ด ประโยชน์นอกจากจะมีสรรพคุณช่วยรักษาโรค บำรุงร่างกายแล้ว น้ำสกัด หรือน้ำต้มจากบอระเพ็ดสามารถใช้ฉีดพ่นกำจัดและป้องกันหนอนแมลงศัตรูพืช เช่น หนอนใยผัก และเพลี้ยต่างๆ ได้เป็นอย่างดี

ข้อควรระวังในการใช้บอระเพ็ด

แม้ประโยชน์ของบอระเพ็ดจะมีมากมาย แต่ก็มีข้อขวรระวังในการรับประทานเช่นกัน หากนำบอระเพ็ดมาใช้ในการบำรุงกำลังและรักษาโรคแล้วเกิดความผิดปกติของการทำงานในตับและไต ควรหยุดใช้ทันที และห้ามใช้ในผู้ที่มีภาวะเอ็นไซม์ในตับบกพร่อง และหากรับประทานบอระเพ็ดเป็นเวลานาน อาจมีผลต่อหัวใจ ไม่ควรใช้ติดต่อกันนาน 4 สัปดาห์ รวมถึงถ้ารับประทานบอระเพ็ดแล้วมีอาการมือเท้าเย็น หมดเรี่ยวแรง ควรหยุดรับประทานและปรึกษาแพทย์

บอระเพ็ด จัดได้ว่าเป็นสมุนไพรที่มีสรรพคุณหลากหลาย นอกจากประโยชน์ข้างต้นแล้ว บอระเพ็ดยังมีฤทธิ์บำรุงกำลัง บำรุงธาตุ เป็นยาอายุวัฒนะ เป็นสมุนไพรแก้ไอ ขับเสมหะ แก้เสมหะเป็นพิษ และอื่นๆ อีกมากมาย แต่อย่างไรก็ตาม การใช้ประโยชน์จากบอระเพ็ด ควรให้ในปริมาณที่เหมาะสม และผู้ที่มีโรคประจำตัวเช่น โรคตับ โรคไต ควรงดใช้อย่างเด็ดขาด รวมถึงผู้ที่มีโรคประจำตัวอื่น ๆ ก็ควรปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ยาสมุนไพรทุกชนิดเช่นกัน เพื่อความปลอดภัยต่อสุขภาพนะคะ

อ้างอิงข้อมูลบางส่วนจาก : pharmacy.su.ac.th, rspg.or.th, web.facebook.com, disthai.com, apps.phar.ubu.ac.th

Featured Image Credit : vecteezy.com/nangspooner12262

ติดตามเราได้ที่ … เฟสบุ๊ค : เกร็ดสุขภาพ

เราใช้คุกกี้เพื่อพัฒนาประสิทธิภาพ และประสบการณ์ที่ดีในการใช้เว็บไซต์ของคุณ คุณสามารถศึกษารายละเอียดได้ที่ นโยบายความเป็นส่วนตัว และสามารถจัดการความเป็นส่วนตัวเองได้ของคุณได้เองโดยคลิกที่ ตั้งค่า

Privacy Preferences

คุณสามารถเลือกการตั้งค่าคุกกี้โดยเปิด/ปิด คุกกี้ในแต่ละประเภทได้ตามความต้องการ ยกเว้น คุกกี้ที่จำเป็น

Allow All
Manage Consent Preferences
  • คุกกี้ที่จำเป็น
    Always Active

    ประเภทของคุกกี้มีความจำเป็นสำหรับการทำงานของเว็บไซต์ เพื่อให้คุณสามารถใช้ได้อย่างเป็นปกติ และเข้าชมเว็บไซต์ คุณไม่สามารถปิดการทำงานของคุกกี้นี้ในระบบเว็บไซต์ของเราได้

  • คุกกี้การวิเคราะห์

    เราขออนุญาติใช้คุกกี้นี้เก็บข้อมูลการใช้งานเว็บไซต์ เพื่อประโยชน์ในการวัดผล ปรับปรุง และพัฒนาประสบการณ์การใช้งานเว็บไซต์ที่ดีขึ้นให้กับคุณ

Save